Ar 7 Mai 2026, bydd pobl ledled Cymru yn pleidleisio yn etholiad nesaf y Senedd (Senedd Cymru). Mae’r etholiad hwn yn un pwysig, gan fod penderfyniadau sy’n cael eu gwneud gan y Senedd yn effeithio ar ofal iechyd, trafnidiaeth, gofal cymdeithasol, tai, addysg, cyflogaeth a chymorth cymunedol.

Mae pob un o’r prif bleidiau gwleidyddol wedi creu maniffesto – dogfen sy’n rhannu’r hyn maen nhw eisiau ei wneud os ydyn nhw’n ennill yr etholiad ac yn creu’r Llywodraeth nesaf yng Nghymru.

Gall fod llawer o wybodaeth yn y dogfennau hyn, felly roeddem ni am rannu’r pwyntiau allweddol a allai effeithio ar bobl ag anabledd dysgu yng Nghymru.

Plaid Cymru

Mae ymrwymiadau maniffesto Plaid Cymru yn cynnwys:

  • Ymrwymo i wneud y system Anghenion Dysgu Ychwanegol (ADY) yn symlach
  • Gwneud hyfforddiant ADY yn ofyniad i staff ysgolion
  • Cefnogi Gweinidog y Senedd i ganolbwyntio ar iechyd cyhoeddus ac atal
  • Gwella gofal cymunedol a byw’n annibynnol.

Mae Plaid Cymru yn cefnogi ymgorffori Confensiwn y Cenhedloedd Unedig ar Hawliau Pobl Anabl (CCUHPD) yng nghyfraith Cymru, a fyddai’n helpu i gryfhau hawliau pobl anabl yng Nghymru. Maen nhw hefyd yn addo cefnogaeth i’r ymgyrch Stolen Lives ac i ‘weithredu ar argymhellion’ a wnaed gan y Grŵp Gorchwyl a Gorffen.

Reform Cymru

Mae ymrwymiadau maniffesto Reform Cymru yn cynnwys:

  • Torri rhestrau aros ar gyfer gofal wedi’i gynllunio
  • Gwella mynediad at wasanaethau meddygon teulu
  • Atal pobl rhag cael gofal mewn coridorau ysbytai.

Nid yw Reform yn sôn yn uniongyrchol am bobl ag anabledd dysgu yn y maniffesto ond maen nhw’n dangos ymrwymiad i wella gwasanaethau’r GIG yng Nghymru.

Ceidwadwyr Cymreig

Mae ymrwymiadau maniffesto y Ceidwadwyr Cymreig yn cynnwys:

  • Mwy o wariant ar iechyd a gofal cymdeithasol
  • Creu un Arolygiaeth Iechyd a Gofal Cymdeithasol
  • Gwella’r system addysg i ddal ysgolion i gyfrif a rhoi mwy o ddewis i rieni.

Er bod ymrwymiad gan y Ceidwadwyr Cymreig i wario mwy o arian ar iechyd, gofal cymdeithasol ac addysg, mae cyfeiriadau cyfyngedig at anabledd dysgu neu hunan-eiriolaeth yn y maniffesto.

Plaid Werdd Cymru

Mae ymrwymiadau maniffesto Plaid Werdd Cymru yn cynnwys:

  • Cryfhau’r system Anghenion Dysgu Ychwanegol (ADY)
  • Cyflwyno Cynllun Hawliau Pobl Anabl hirdymor
  • Cefnogi Gweinidog dros Bobl Anabl.

Nid yw Plaid Werdd Cymru yn sôn yn uniongyrchol am bobl ag anabledd dysgu ond maen nhw eisiau ymestyn y Rhaglen Gwella Niwroamrywiol Genedlaethol.

Llafur Cymru

Mae ymrwymiadau maniffesto Llafur Cymru yn cynnwys:

  • Hyfforddi staff ysgolion i gefnogi dysgwyr ag Anghenion Dysgu Ychwanegol (ADY)
  • Buddsoddi mewn iechyd a gofal cymdeithasol, gan gynnwys gwasanaethau cymunedol
  • Addewidion i leihau aros hir am asesiadau niwro-ddatblygiadol
  • Creu Strategaeth Cyflogaeth Anabledd Dysgu ac Awtistiaeth newydd.

Mae Llafur Cymru yn cyfeirio at ‘sicrhau nad yw cartref yn ysbyty’ i bobl ag anabledd dysgu a phobl awtistig. Mae hyn wedi cael ei ddylanwadu gan Grŵp Gorchwyl a Gorffen Stolen Lives. Maen nhw hefyd yn addo cefnogi pobl i gael cyflogaeth trwy ‘hyfforddiant swyddi wedi’i deilwra a chefnogaeth i gyflogwyr’ wedi’i ddylanwadu gan y prosiect Engage to Change.

Democratiaid Rhyddfrydol Cymru

Mae ymrwymiadau maniffesto Democratiaid Rhyddfrydol Cymru yn cynnwys:

  • Mwy o gyllid ar gyfer gofal cymdeithasol i leihau’r pwysau ar deuluoedd
  • Cymorth i ofalwyr di-dâl, y gall llawer ohonynt gefnogi pobl ag anabledd dysgu
  • Gwella mynediad at wasanaethau iechyd cymunedol.

Er nad oes unrhyw beth penodol am anabledd dysgu yn y maniffesto hwn, mae Democratiaid Rhyddfrydol Cymru yn pwysleisio pwysigrwydd gwella gwasanaethau lleol a chymorth cynnar, sy’n effeithio’n uniongyrchol ar bobl ag anabledd dysgu.

Gallwch ddarllen pob maniffesto yn llawn, gan gynnwys fersiynau Hawdd eu Deall lle bo hynny ar gael, ar ein tudalen Barod i Bleidleisio.

Gallwch hefyd ddefnyddio’r Offeryn ‘Dros pwy y ddylwn i bleidleisio?’ y BBC i gymharu maniffestos y pleidiau.